Allah Kaldıramayacağı Taşı Yaratabilir mi?

Allah Kaldıramayacağı Taşı Yaratabilir mi?

Allah kaldıramayacağı taşı yaratabilir mi?

Bu soru Allah’ın varlığına getirilen en eski itirazlardan birisidir. Aslında felsefe dünyasında, aşağıda vereceğimiz muhtemel cevaplar yüzünden fazla ciddiye alınmasa da, halk arasında çok yaygındır. Ateistlerin bu soruyu kullanarak geliştirmeye çalıştığı itiraz şu şekilde özetlenebilir:

1. Allah her şeye kadirdir.
2. Allah kaldıramayacağı bir taş yaratabilir mi?

Cevap 1: Yaratabilir. O zaman Allah taşı kaldıramaz, demek ki her şeye kadir değil. Bu durum Allah’ın temel sıfatı ile çeliştiği için Allah yoktur.
Cevap 2: Yaratamaz. O zaman Allah her şeye kadir değildir, zira böyle bir taş yaratamaz. Bu durum da Allah’ın temel sıfatı ile çeliştiği için Allah yoktur.

Yukarıdaki itiraza cevap vermeden önce soruyu iyi anlamamız gerekiyor. Soru aslında şu şekilde de ifade edilebilir: “Allah ‘her taşı kaldırabilenin kaldıramayacağı bir taş’ yaratabilir mi?” Bu soruda “her taşı kaldırabilen birisinin kaldıramayacağı taş” ifadesi açıkça görüleceği üzere çelişki içeren bir ifadedir. Çelişki içeren ifadenin ne olduğu anlamanın en kolay yolu bu ifadelerden örneklere bakmaktır: “Hem siyah, hem siyah olmayan kalem”, “Evli bekar”, “Dört kenarlı üçgen” vb. Aslında yukarıdaki soru benzeri başka ifadelerle de sorulabilir: “Allah evli bekar yaratabilir mi?”, “Allah dört kenarlı üçgen yaratabilir mi?”. Allah’ın çelişkili şeyler yaratabilip yaratamadığı konusunda felsefeci ve kelamcılar arasında görüş ayrılığı vardır. Ancak iki görüşte de yukarıda ateistin getirdiği itiraz geçersizdir. Şimdi bu iki görüş çerçevesinden bakıp yukarıdaki sorunun nasıl cevap bulduğuna bakalım.

1. Allah çelişki içeren şeyler yaratamaz görüşü:

Bu görüşün savunucularına göre Allah’ın her şeye kadir sıfatı, Allah’ın mümkün olan her şeyi yaratabileceği anlamına gelir. Mesela fizik yasalarının farklı olduğu bir evren mümkün olduğu için, Allah fizik yasaları farklı bir evren yaratabilirdi. Ancak çelişki içeren şeylerin var olması imkânsızdır. Böyle cisimlerin var olması mantıksal olarak mümkün değildir, mümkün olmadığı için de Allah onları yaratamaması her şeye kadir sıfatı ile çelişmez. Zira yukarıda dediğimiz gibi Allah mümkün olan her şeyi yaratabilir. Bu görüşü savunanlara göre çelişki içeren şeyleri içeren ifadeler zaten anlamsızdır. Dört kenarlı üçgen mümkün olmadığı gibi, böyle bir ifade anlamsız ve saçmadır. Dolayısı ile yukarıdaki soru da aslında anlamsızdır. Bu görüşü savunan biri yukarıdaki soruya şöyle cevap verecektir: Allah böyle bir taş yaratamaz, ancak böyle bir taş yaratamaması onun her şeye kadir sıfatı ile çelişmez. Böyle bir taş, “her taşı kaldırabilen birisinin kaldıramayacağı bir taş” olduğu için çelişki içeren bir cisimdir. Allah mümkün olan her şeyi yaratabilir, ancak bu taş çelişki içerdiği için mümkün değildir.

2. Allah çelişki içeren şeyler yaratabilir görüşü:

Çelişkili şeylerin varlığı, çelişmezlik ilkesi olarak bilinen mantık yasası gereği imkânsız olarak kabul edilir. Ancak bu ikinci görüşü savunan felsefecilere göre Allah isterse çelişmezlik ilkesini devre dışı bırakabilir. Çünkü Allah mantık yasalarının da yaratıcısıdır. Onların üstündedir. Böyle olduğu için aslında mantık yasalarını değiştirebilir. Bu ilkeyi devre dışı bıraktığı anda, “Hem siyah, hem siyah olmayan kalem” mümkün bir varlık olur. Dolayısı ile bu ilkeyi devre dışı bırakarak Allah böyle bir kalem yaratabilir. Bu ikinci görüşü savunan biri yukarıdaki soruya şöyle cevap verecektir: Evet Allah böyle bir taş yaratabilir. Bunu da şu şekilde yapar, önce çelişmezlik ilkesini devre dışı bırakır. Ondan sonra da öyle bir taş yaratır ki, hem kaldıramaz, hem kaldırabilir. Dolayısı ile her şeye kadir sıfatı ile çelişen bir durum oluşmaz.
Yukarıdaki analizden de görebileceğiniz gibi, Allah’ın çelişkili şeyleri yaratabilip yaratamadığı konusunda görüşümüz ister pozitif, ister negatif olsun yukarıdaki sorunun Allah’ın her şeye kadir sıfatı ile çelişmeyen bir cevabı vardır. Dolayısı ile ateistin bu soru aracılığı ile Allah’ın varlığı aleyhine geliştirmeye çalıştığı itiraz açıkça hatalıdır.


About the Author
Author

Cabir Hayredin

Comments (4)
  • Avatar

    recai Jan 7 2012 - 01:30 Reply

    Allah kendinden büyük taş yaratabilir mi?

    Bu soruyu şu şekilde cevaplayabilirmiyiz; insanı insan yapan akıldır. Yani düşünebilmek bizi ayrıcalıklı yapar. Bize bu aklı yani düşünme kaabiliyetini veren Allahtır. Biz bu düşüne bilme kapasitesini ancak bu dünya da gördüklerimiz kadar geliştirebiliriz.

    Mesela hiç bilgisayar kasasının içini açmamış birisi o kasanın içinin tümüyle kablolarla veya bir sürü cd ile doldurulmuş olabileceğini düşünebilir. çünkü onun gördükleri o kadar düşünmesine müsade etmektedir. Bilgisayar kasasının içini açınca kasanın tümüyle dolu olmayıp sadece basit bir anakartın üzerinde bir kaç parça elektronik alet ve kabloları görünce şaşırabilir. Dolayısıyla düşünme gücü artar ve diğer elektorik cihazların içlerinin de basit bir parçadan ibaret olduğunu görmeden de anlayabilir.

    Şimdi bizler insanoğlu olarak dünyadan başka bir alem görmediğimiz için sadece dünyadaki gördüklerimiz kadar düşünebiliyoruz. Buna bağlı olarak bir çoğumuz bizleri yaratan Allahı dünyada gördüklerimiz kadar düşünebildiğimiz için Allahı ak sakallı bir dedeye veya kocaman bir adam şeklinde düşünebiliriz çünkü bu dünyada gördüklerimiz bu kadar. Yani Allahı illaki madde olarak düşünürüz çünkü bu dünya bir madde. Dolayısıyla allahı madde olarak düşünüp allah kendinden büyük taş yaratabilir mi diye sorarız. oysaki bu soru bu dünyada cevaplanamaz bir sorudur.

    mesela üç adet elektronik parçayı ele alalım. Bunlar ; ram, anakart ve işlemci olsun. Bunlara düşünme yeteneği ve birbirleri arasında konuşma yeteneği verelim. Bunlar şu şekilde düşünüp konuşabilirler:

    ram: ben 3 voltla çalışıyorum. işlemci arkadaş sen kaç voltla çalışıyorsun?
    işlemci: ben 15 voltla çalışıyorum. bay anakart, acaba siz kaç volt ile çalışıyorsunuz?
    anakart: bende 20 voltla çalışıyorum.

    ram,anakart ve işlemci üçü birlikte şu soruyu sorabilir: acaba bizi yaratan kaç voltla çalışıyor?

    gördüğünüz gibi bu üç elektronik parçasını “yaratan” insan aslında elektrikle çalışmaz. Yani insan kaç voltla çalışır? insan voltla çalışmaz.
    peki Allah kendinden büyük taş yaratabilir mi? Allah maddi değildir.

  • Avatar

    Cabir Hayredin Jan 8 2012 - 00:32 Reply

    Evet cevabınız doğru. Allah kendinden büyük taş yaratabilir mi sorusu anlamsızdır. Zira sizin de dediğiniz gibi Allah mekandan bağımsızdır, yani hacim kaplamaz. Dolayısı ile Allah’ın büyüklüğünden bahsetmek saçmadır, bu bir bekarın nikah cüzdanından bahsetmek kadar abesttir.

    Yalnız verdiğiniz analojide bir hata var genelde fark edilmeyen. İnsan kaç voltajla çalışır örneği hep verilir, ama bu örnek pek yerinde değildir. Zira insan sinirleri de elektrik kabloları görevi görür ve buradan düşük de olsa belli voltajda elektrik akımı geçer. Tabi bu örnek yerinde daha yerinde örnekler bulunabilir, sonuçta cevabın mantığında bir yanlışlık yok….

  • Avatar

    yigit Jul 29 2012 - 03:46 Reply

    Sonsuz sayıyla sonsuz sayıyı toplayınca sonuç sonsuzdan büyük olmaz diye matematiği yok saymak ne kadar mantıklıysa ateistlerin bu soruyla kendilerini savunması o kadar mantıklıdır.

  • Avatar

    Emre Sep 17 2012 - 23:34 Reply

    Allah dilerse tüm insanlığı yok edip yerine yenisini de yaratabilir.İsterse ateist insanların olmadığı bir insanlık da yaratabilir.Bu yüzden ateistlere hep acıyarak bakmışımdır:)

Leave a reply

Name (required)

Website