Fatiha Suresi ve Besmele

 

Fâtiha Suresi

1. Rahman ve Rahim ALLAH’ın ismiyle.
2. Övgü, evrenlerin Rabbi ALLAH’adır.
3. Rahman, Rahim (Merhametli),
4. Yargı (Din) Gününün sahibi.
5. Ancak sana tapar, ancak senden yardım dileriz.
6. Bizi doğru yola ilet.
7. Gazaba uğrayanların ve sapmışların değil; kendilerine iyilikte bulunduğun kimselerin yoluna…


Kuran’ın birinci suresi olan Fatiha Suresi’ni Kuran’ın bütünü ve Kuran boyunca sıkça tekrarlanan genel mesaj açısından değerlendirdiğimizde; Fatiha Suresinin Kuran’ın özeti niteliğinde olduğunu düşünüyorum. Kuran boyunca verilen temel mesajların Fatiha Suresinde ifade edildiğini görüyoruz. Fatiha Suresinde Allah’ın rahmetinden, insanlardan hesap sorulacak olan yargı gününden ve sadece Allah’a kulluk edilmesi gerektiğinden bahsedilmektedir.

Fatiha Suresi ile ilgili değinmek istediğim konu namazlarda Fatiha Suresinin okunması ve Fatiha Suresi okunurken, surenin birinci ayeti olan besmelenin okunmaması olacak. ‘Rahman ve Rahim ALLAH’ın ismiyle’ olarak bildiğimiz besmele, Kuran’da 9. sure olan Tövbe suresi dışında sure başlarında geçmekte. Fatiha Suresi ile ilgili özel durum ise besmelenin diğer sure başlarında numarasız ayet olarak geçmesine rağmen Fatiha Suresinde besmelenin birinci ayet olarak yer alması. Yani diğer surelerde besmeleden sonraki ayet surenin birinci ayeti iken; Fatiha Suresindeki besmele, surenin birinci ayeti konumundadır.

Gelenekçi – mezhepçi anlayış bir yandan Fatiha suresini namazların her rekâtında okunmasını Kuran’da olmamasına rağmen farzlaştırırken, Sünni Mezheplerden Hanefi mezhebinde Fatiha Suresinin ilk ayeti olan besmele namaz sırasında okunmamaktadır. İlginç biçimde bir diğer Sünni mezhep olan Şafi mezhebinde ise namaz sırasında Fatiha Suresi okunurken besmele okunmaktadır. Bu farklılık mezheplerin oluşmasında etkili olan hadislerden ve rivayetlerden Fatiha Suresinin kaç ayet olduğu ile ilgili tartışmalardır. Bazı mezhepler besmeleyi Fatiha Suresinin bir parçası kabul ederken bazısı kabul etmemektedir.

Konuya Kuran çerçevesinden bakarsak; Kuran’da namaz sırasında Allah’ın anılması, Allah’tan bağışlanması dilenmesi ve Allah’a dua edilmesi emredilmektedir. Fatiha Suresinin içeriği değerlendirildiğinde namaz sırasında Fatiha Suresini okumanın Kuran’a uygun olduğu görülmekle beraber; Kuran’da namaz sırasında ille de Fatiha Suresini okumamız emredilmez. Fatiha Suresinin ilk ayeti olan besmelenin okunmamasına gelirsek; ister namazda ister namaz dışında olsun Fatiha Suresi okunurken, Fatiha Suresinin ilk ayeti olan besmelenin yok sayılıp okunmaması doğru değildir. Aynı durum diğer sure başlarındaki numarasız besmeleler içinde geçerlidir.
İnananların besmelenin gerek Fatiha Suresinin ilk ayetinde gerekse Kuran’ın diğer sure başlarındaki numarasız ayet şeklindeki halinde Kuran’ın bir parçası olduğunu gözden kaçırmamaları gerekir.

Fatiha Suresi ve besmele örneği de mezheplerin gerek Allah’ın gerçek dini olan Kuran’daki İslam ile çeliştiğini gerekse kendi aralarında da ciddi farklılıklar sergilediğini gösteren örneklerden biridir.


About the Author
Author

ferhat

Comments (2)
  • Avatar

    ugur May 8 2012 - 22:51 Reply

    haklısın ama numaralama sonradan olmuştur nedenlerinide okumuştum
    önemli değil kafama takmadım ama besmelesiz hiç birsüreyi okumam kimsede yasaklayamaz kimisi alışkanlık haline getirmiş besmelesiz okur bende besmeleli alışmışım böyle konularda
    süre besmele ile yazıldığına göre besmeleli okunmalı düşünçesindeyim

  • Avatar

    burhan May 9 2012 - 19:37 Reply

    Delinin biri kuyuya taş atar,kırk akıllı çıkarmaya uğraşır.Her işe başladığımızda besmele çekeriz de niye namaz kılarken Fatihanın başındaki veya diğer surelerin başlarındaki besmeleleri okumak problem olur anlamış değilim.Eğer Kuran da yazıyorsa okuruz olur biter.Kuran ı eksiltmek veya ilave yapmak mezhep kisvesi altında kimin haddidir.

Leave a reply

Name (required)

Website